“Google'ın algoritması” denince çoğumuz tek bir formül düşünürüz, oysa Google'ın resmi rehberi başka bir tablo çizer. Google sıralama sistemleri, çok sayıda faktör ve sinyali değerlendiren otomatik sistemlerin bir araya gelmesiyle çalışır; her birinin ayrı bir görevi vardır. Google sıralaması arttırma işine girişen biri için asıl soru “hangi hileyi bulayım” değil, “hangi sistem hangi işe karşılık geliyor” sorusudur. Bu yazıda resmi sıralama sistemleri rehberindeki etkin ve emekli sistemleri adım adım okuyor, her birini yapabileceğiniz somut bir işle eşleştiriyor ve sonunda kendi haftalık planınıza uyarlayabileceğiniz bir tablo veriyoruz. Hiçbir bölüm bir sıralama sonucu vaat etmez; amaç, doğru işi doğru sistemle ilişkilendirmektir. Örnek değerler ve tablo satırları kurgudur.
Google Sıralama Sistemleri Tek Bir Algoritma mıdır?
Hayır. Google'ın rehberi, arama sonuçlarını sıralamak için birçok faktör ve sinyale bakan otomatik sistemler çalıştırdığını söylüyor. Yani karşınızda tek bir kutu değil, birbirini tamamlayan bir sistemler topluluğu var. SEO'ya giriş düzeyindeki genel çerçeve için SEO nedir, yeni başlayanlar için kapsamlı rehber yazısı yeterli zemini sağlar; burada o genel anlatıyı yinelemeden sistemlerin kendisine odaklanıyoruz.
“Tek algoritma” yanılgısının bedeli
Tek algoritmaya inanan biri, tek bir değişkeni değiştirip sonuç bekler: bir kelimeyi artırır, bir bağlantı alır, bir başlığı değiştirir. Sistemler çoğul olunca bu beklenti kırılır; bir sayfa bir sistemin önünde güçlü, diğerinin önünde zayıf kalabilir. Bu yüzden sıralama işi tek hamleyle değil, bir dizi tutarlı hamleyle ilerler.
Sayfa düzeyi ve site düzeyi birlikte okunmalı
Rehber, sıralama sistemlerinin sayfa düzeyinde çalışacak şekilde tasarlandığını, ama site genelindeki sinyallerin ve sınıflandırıcıların da sayfaları anlamaya katkı yaptığını belirtir. Aynı sayfa bir siteye bağlı olarak farklı değerlendirilebilir. Üstelik belgede, bazı iyi site geneli sinyallerin sitedeki her içeriğin hep yüksek sıralanacağı anlamına gelmediği de yazılıdır.
Resmi Sıralama Sistemleri Rehberi Nasıl Okunur?
Rehber iki listeden oluşur: şu anda kullanılan etkin sistemler ve tarihî olarak anılan emekli sistemler. Her sistem için kısa bir tanım verilir; ağırlık, sıra ya da etki oranı verilmez. Dolayısıyla rehberden “şu sistem yüzde kaç etkili” gibi bir sonuç çıkaramazsınız ve çıkarmaya çalışmak yanlış okumadır.
Rehberin söylediği ve söylemediği
Söylediği: sistem adı, ne yaptığı ve etkin mi emekli mi olduğu. Söylemediği: bir sistemin ne kadar ağırlık taşıdığı, hangi sinyali nasıl kullandığı ve hangi sırayla çalıştığı. Rehber ayrıca sayfa deneyimini ayrı bir sıralama sistemi olarak tarif etmez. Bu konuda başka bir belge doğrulanmadan konuşmak, bilgi yerine tahmin üretmek olur.
Okuma disiplini
Listeyi okurken her sistem için üç şey not edin: tanım, tanımın hangi iş türüne dokunduğu ve tanımın söylemediği şey. Bu üç satırlık disiplin, iyi niyetli ama abartılı yorumlardan uzak durmanızı sağlar. Yazının sonundaki tablo bu notları tek yerde toplar.
Rehberin tarihini not etmek
Rehber zaman içinde değişebilir; bugün etkin görünen bir sistem ileride başka bir yere taşınabilir. Bu yüzden bir sistemi çalışma planınıza yazarken, rehberi hangi tarihte okuduğunuzu da yanına ekleyin. Kurgu bir not: “Rehber okuma tarihi: örnek tarih; güncellik sistemi etkin listede.” Bu küçük kayıt, birkaç ay sonra bilginin eski olup olmadığını sormanızı kolaylaştırır.
Anlam Sistemleri: BERT, Neural Matching ve RankBrain
Bu üç sistem yapay zekâ temellidir ve sorguyu anlamaya yönelir. BERT, kelime kombinasyonlarının anlamı ve niyeti nasıl ifade ettiğini anlamaya yardım eder. Neural matching, sorgulardaki kavramların temsillerini sayfalardaki kavramlarla eşleştirir. RankBrain ise kelimeleri kavramlarla ilişkilendirir; böylece sayfa, sorgudaki her kelimeyi içermeden de ilgili olarak değerlendirilebilir. Rehber MUM'un da bir yapay zekâ sistemi olduğunu, ancak şu anda genel sıralamada kullanılmadığını söyler.
Bu sistemlerle ilgili yapılabilecek iş
Sayfanın hangi soruya cevap verdiğini net bir dille yazmak, anahtar kelimeyi mekanik biçimde tekrar etmekten daha faydalıdır. Kullanıcı niyetine göre plan yapmak bu işin çekirdeğidir; ayrıntıları arama niyetine göre makale planlama yazısında görebilirsiniz.
Yanlış beklenti: eşanlamlı doldurmak
Anlam sistemleri var diye metne eşanlamlı kelimeler doldurmak bir çözüm değildir. Sistemler zaten kavram ilişkisini kuruyor; sizin işiniz, sayfanın konusunu net ve eksiksiz anlatmaktır. Kelime çeşitliliği ancak doğal anlatımın yan ürünü olarak değer taşır.
MUM listede ama genel sıralamada değil
MUM'un adı sık duyulduğu için sıralamayı belirleyen bir sistem sanılabilir. Oysa rehber onu, belirli uygulamalar için kullanılan ve şu anda genel sıralamada kullanılmayan bir sistem olarak tarif eder. “MUM için içerik optimize ediyoruz” cümlesini kuran biri, rehberdeki bu ayrımı atlamış olur. Böyle cümleleri duyduğunuzda tanımı rehberden yeniden kontrol edin.
Bağlantı Analizi ve PageRank: Linklerin Gerçek Yeri
Rehbere göre bağlantı analizi sistemleri, sayfaların birbirine nasıl bağlandığını kullanarak sayfaların neyle ilgili olduğunu ve ne kadar yararlı olabileceğini anlamaya çalışır. PageRank bu sistemlerin bir parçasıdır ve Google ilk çıktığında kullanılan çekirdek sıralama sistemlerinden biridir; işleyişi o günden beri çok gelişmiştir ve çekirdek sistemlerin parçası olmaya devam eder. Link değerinin nasıl aktarıldığını PageRank nedir, link değeri nasıl aktarılır yazısında okuyabilirsiniz.
Linkler önemli, ama tek başına belirleyici değil
Bağlantı analizi sistemlerin yalnızca biridir. Rehberde başka sistemlerin de aynı anda çalıştığı yazılı olduğundan, “linkler sıralamayı tek başına belirler” demek belgeye aykırıdır. PageRank'in ağırlığı için bir sayı verilmediğinden, sizin de vermemeniz gerekir.
Link tarafında yapılacak iş
Doğal yoldan bağlantı çekebilecek yararlı içerik üretmek, bağlantı tarafının en sağlam adımıdır. Ücretli bağlantı alırken ise spam politikaları devreye girer; ayrıntıları aşağıdaki spam bölümünde ele alıyoruz. Hangi sistemin hangi bağlantıya nasıl baktığı bilinemez, dolayısıyla bağlantı kararını tahmine değil, sitenin kalitesine ve etiketlemeye dayandırın.
Özgün İçerik, Tekilleştirme ve Benzer Sonuçlar
Özgün içerik sistemleri, özgün haber ve araştırma yapan sayfaları, yalnızca onlara atıf yapan sayfaların önünde göstermeye çalışır. Tekilleştirme sistemleri ise çok benzer sonuçlar arasında en ilgili olanı göstermeyi ve öne çıkan snippet'te yer alan bir sonucu ilk sayfada yinelememeyi amaçlar. İkisi birlikte okunduğunda, kopya ve çok benzer içeriğin neden yer bulmakta zorlanabileceği anlaşılır. Ayrıntı için kopya içerik nedir, nasıl çözülür yazısına bakın.
Özgün katkı sorusu
Kendinize şunu sorun: bu sayfa konu hakkında, başka sayfalarda olmayan neyi ekliyor? Bir örnek, bir ölçüm, bir karşılaştırma ya da net bir karar çerçevesi olabilir. Katkı yoksa sayfa ancak benzer sonuçlardan biri olarak kalır.
Çok benzer sayfaları birleştirmek
Aynı siteden birbirine çok benzeyen sayfalar tekilleştirme sistemleri açısından da ayırt edilmesi güç olabilir. Böyle sayfaları tek bir güçlü sayfada birleştirmek ya da her birine farklı bir amaç vermek, sistemlerin zor durumda kalacağı bir ortamı gidermeye yardım eder.
Güncellik, Pasaj ve Yerel Haber Sistemleri
Güncellik sistemleri, yeni içeriğin beklendiği sorgularda (yeni çıkan ürünler, güncel olaylar) daha yeni içerikleri öne çıkarmaya çalışır. Pasaj sıralama sistemi, bir sayfanın tek tek bölümlerini değerlendirir; böylece uzun bir sayfanın içindeki belirli bir bölüm, sorguyla ilgili görülebilir. Yerel haber sistemleri ise gerektiğinde yerel haber kaynaklarını belirleyip öne çıkarır.
Güncellik için yapılacak iş
Her sorgu güncellik beklemez. Zamana duyarlı konuları yazıyorsanız tarih, güncelleme notu ve değişen bilginin açıkça belirtilmesi önemlidir. Zamandan bağımsız konularda ise yalnızca tarihi değiştirmek bir güncelleme sayılmaz; içerik gerçekten gözden geçirilmelidir.
Pasaj için yapılacak iş
Uzun yazılarda bölümlerin net başlıkları ve kendi içinde tamamlanan paragrafları olması, hem okuyucuya hem pasaj değerlendirmesine yardım eder. Başlık hiyerarşisini düzgün kurmak, bu sistemin işini kolaylaştırdığı söylenebilir ama sonucunu vaat etmez.
Yerel haber sistemleri kime dokunur?
Yerel haber sistemleri haber yayıncılarını ilgilendirir. Tanıtım yazısı satın alan bir işletme için bu sistem, yayınlanacak sitenin haber niteliği taşıyıp taşımadığı kadar, yazının haber gibi sunulmaması gerektiği konusunda da hatırlatıcıdır.
Güvenilir Bilgi, Yorumlar ve Kalite Sinyalleri
Rehberde güvenilir bilgi sistemleri, birden fazla sistemin birlikte çalışarak olabildiğince güvenilir bilgiyi göstermeye çalıştığı bir grup olarak anılır. Yorumlar sistemi ise yüksek kaliteli, uzman tarafından yazılmış, özgün araştırma ve incelikli analiz içeren yorumları ödüllendirmeyi amaçlar. Yazar ve kaynak şeffaflığı için yazar sayfası nasıl hazırlanır yazısı pratik bir başlangıçtır.
Kim, Nasıl, Neden çerçevesi
Google'ın yararlı içerik rehberi, içeriği değerlendirirken Kim, Nasıl ve Neden sorularını önerir: içeriği kim hazırladı, nasıl hazırlandı ve neden hazırlandı? Güven, rehberde en önemli unsur olarak anılır. Bu üç soruya yazının kendisinde dürüst yanıt vermek, güvenilir bilgi sistemleriyle uyumlu bir yönde ilerlemenin sağlam bir yoludur.
Yorum ve inceleme içeriği için pratik kural
Ürün ya da hizmet inceliyorsanız, sadece özellik listesini tekrar etmek yetmez. Neyi nasıl denediğinizi, hangi sonuca nasıl vardığınızı ve hangi sınırlar bulunduğunu yazın. Bu, yorum sisteminin ödüllendirmek istediği türden bir analiz sunmaya yaklaşmanın bir yoludur.
Spam Tespiti ve Site Çeşitliliği: Sınırlayan Sistemler
Her sistem bir şeyi öne çıkarmaz; bazıları sınırlar. Spam tespit sistemleri, SpamBrain dahil, spam içeriği ve davranışları belirleyip bunlarla başa çıkar. Site çeşitliliği sistemi, genel olarak aynı siteden en üst sonuçlarda ikiden fazla sayfa listelememeye çalışır. Kaldırma temelli düşürme sistemleri, çok sayıda hukuki ya da kişisel bilgi kaldırma talebi alan sitelerin içeriğini düşürür. Tam domain eşleşmesi sistemi de belirli sorgulara uydurulmuş alan adlarına tanınan itibarı sınırlar.
Link tarafı ve spam politikaları
Google'ın spam politikaları, sıralama amacıyla bağlantı alıp satmayı sorunlu davranışlar arasında sayar; ücretli makalelerde sıralama aktaran bağlantılar ve makale, konuk yazısı ya da basın bülteni içindeki optimize edilmiş anchor metinleri örnek olarak verilir. Sponsored ya da nofollow ile nitelenen ücretli bağlantılar ise ihlal sayılmaz. Daha ayrıntılı çerçeve için Google link spam politikaları ve güvenli link building yazısına bakın.
Site çeşitliliği ne anlatır?
Aynı sitenin üst sonuçları doldurması beklenmez. Bu nedenle bir siteye yönelik “her sorguda birçok sayfamla görünürüm” hedefi, rehberdeki genel sınırla çelişir. Daha gerçekçi hedef, her sayfaya ayrı bir amaç ve ayrı bir sorgu grubu vermektir.
Emekli Sistemler ve Çekirdek Güncellemeler Ne Anlama Gelir?
Rehber, emekli sistemleri tarihî olarak listeler: yararlı içerik sistemi, Hummingbird, Panda ve Penguin. Yararlı içerik sistemi, insanlar için yazılmış özgün ve yararlı içeriği göstermeyi amaçlıyordu; Mart 2024'te evrilerek çekirdek sıralama sistemlerinin parçası oldu. Hummingbird 2013 Ağustos'unda yapılan büyük bir sıralama iyileştirmesiydi. Panda, yüksek kaliteli özgün içeriğin öne çıkmasına; Penguin ise bağlantı spamıyla mücadeleye yönelikti. Çekirdek güncellemelerin link stratejisine etkisi için Google çekirdek güncellemeleri ve link building stratejisi yazısı ayrı bir çerçeve sunar.
“Emekli” ne demek, ne demek değil?
Bir sistemin emekli listesinde olması, onun fikrinin ortadan kalktığı anlamına gelmez. Yardımcı içerik sistemi gibi bazıları çekirdek sistemlere katılmıştır. Yani yararlı, insan odaklı içerik fikri hâlâ sıralama anlayışının içindedir; sadece ayrı bir sistem olarak anılmaz.
Rehber güncellemelerden ne söyler?
Rehber, sıralama sistemlerinin düzenli olarak iyileştirildiğini belirtir. Bir güncellemenin sizin sitenizi nasıl etkileyeceğini önceden bilmek mümkün değildir; rehberdeki metin bu konuda tahmin yürütme izni vermez. Daha makul tutum, sistemlerin genel yönüyle uyumlu, istikrarlı bir çalışma düzeni kurmaktır.
Sistem Bilgisini Haftalık İş Planına Çevirmek
Sistem bilgisi ancak somut işlere dönüşünce değer taşır. Haftalık plan, her hafta tek bir sistem grubunu seçip o gruba karşılık gelen küçük bir iş yapma fikrine dayanır. Bu, “hepsini aynı anda düzelteyim” yerine ölçülebilir ve sürdürülebilir bir ritim sağlar.
Dönüşümlü hafta modeli
- Bir hafta anlam ve niyet: bir sayfanın amacını netleştirmek.
- Bir hafta özgünlük: sayfaya özgün bir örnek ya da karar çerçevesi eklemek.
- Bir hafta güven: yazar, kaynak ve tarih bilgilerini gözden geçirmek.
- Bir hafta bağlantı: iç bağlantıları ve doğal dış bağlantı fırsatlarını incelemek.
Haftanın sonunda sorulacak soru
Her hafta sonunda şunu sorun: bu hafta yaptığım iş hangi sistemle ilişkiliydi ve bu ilişkiyi rehberden okuyabiliyor muyum? Cevap hayırsa iş, sistem bilgisine değil tahmine dayanıyor demektir. Bu soru sizi, kanıtsız “hile” arayışlarından uzak tutar.
Plana neyi koymamalı
Planda “şu sistemi hedeflediğimde sıralamam şu kadar yükselir” gibi bir satır bulunmamalıdır. Rehber hiçbir sistem için sonuç vaadi vermez; plan da vermemelidir. Planı işin kendisi olarak tutun, sonucu ayrı bir gözlem olarak izleyin.
Kurgu bir hafta örneği
Kurgu bir örnek: küçük bir mağaza sitesinde hafta, “güven” grubuna ayrılmış olsun. Pazartesi yazar bilgisi gözden geçirilir, çarşamba iki yazının kaynak satırları eklenir, cuma ise iletişim ve iade sayfasının güncel olup olmadığına bakılır. Hafta sonunda yapılan iş üç satırla kaydedilir. Bu rutin sade görünür, ama düzenli tekrarlandığında dağınık çabalardan daha izlenebilir bir iz bırakır.
Örnek Şablon: Sıralama Sistemi ve Aksiyon Eşleme Tablosu
Bu tablo, resmi rehberdeki sistem gruplarını yapılabilecek işlerle eşleyen kurgu bir çalışma aracıdır. Haftalık görev sütunu tamamen örnektir ve Google'ın resmi bir listesi değildir. Kendi sitenize göre doldurabilirsiniz.
| Sistem grubu | Rehberin tarifi (özet) | İlgili iş (örnek eşleme) | Haftalık görev (kurgu) | Yanlış okuma örneği |
|---|---|---|---|---|
| BERT, neural matching, RankBrain | Kelimelerin anlamını ve kavram eşleşmesini anlar | Sayfa amacını net yazmak | Bir sayfanın ilk paragrafını yeniden yazmak | Eşanlamlı doldurmak işe yarar |
| Bağlantı analizi ve PageRank | Sayfaların birbirine bağlanışını kullanır | İç bağlantıları düzenlemek | Üç sayfanın iç bağlantılarını gözden geçirmek | Linkler tek başına belirler |
| Özgün içerik ve tekilleştirme | Özgün içeriği öne çıkarır, benzerleri ayıklar | Özgün katkı eklemek | Bir sayfaya örnek ya da karar çerçevesi eklemek | Benzer sayfalar zarar vermez |
| Güncellik ve pasaj | Yeni içeriği ve bölüm düzeyinde ilgiyi değerlendirir | Tarih ve başlık düzeni | Bir yazının başlık hiyerarşisini kontrol etmek | Tarih değiştirmek yeterlidir |
| Güvenilir bilgi ve yorumlar | Güvenilir bilgiyi gösterir, kaliteli yorumu ödüllendirir | Yazar ve kaynak şeffaflığı | Yazar kutusunu ve kaynak listesini güncellemek | Yazar kutusu sıralamayı yükseltir |
| Spam tespiti ve site çeşitliliği | Spam'i ayıklar, aynı siteden üst sonuçları sınırlar | Politikaya uyum, sayfa başına tek amaç | İki sayfanın hedef sorgusunu ayırmak | Her sorguda çok sayfayla görünürüm |
Tabloyu kendi sitenize uyarlarken
- Haftalık görev sütununu kendi sayfalarınızın adlarıyla doldurun.
- “Yanlış okuma örneği” sütunu, belgeden çıkarılmaması gereken sonuçları hatırlatır; silmeyin.
- Rehber güncellenirse tabloyu da güncelleyin ve tarihini not edin.
Sıkça Sorulan Sorular
Google'ın tek bir sıralama algoritması var mı?
Hayır. Google'ın resmi sıralama sistemleri rehberi, çok sayıda faktör ve sinyali değerlendiren birden fazla otomatik sistemden söz eder. Bazıları anlam çözümlemeye, bazıları bağlantı analizine, bazıları özgünlüğe, spam ayıklamaya ya da güncelliğe odaklanır. Bu yüzden tek bir değişkene yaslanan bir strateji eksik kalır.
PageRank hâlâ kullanılıyor mu, linkler sıralamayı tek başına belirler mi?
Rehbere göre PageRank, bağlantı analizi sistemlerinin içinde çekirdek sıralama sistemlerinin parçası olmaya devam ediyor. Ancak rehber, sıralamayı yalnız linklerin belirlediğini söylemez; birçok sistem birlikte çalışır. PageRank'in ağırlığı için de bir sayı verilmez. Dolayısıyla link çalışmaları tek çözüm sayılmaz.
Yardımcı içerik sistemi neden emekli sistemler arasında?
Rehberde yardımcı içerik sistemi emekli listesindedir; çünkü Mart 2024'te evrilerek çekirdek sıralama sistemlerinin parçası olmuştur. Yani yararlı, insanlar için yazılmış içerik fikri ortadan kalkmamış, ayrı bir sistem olarak anılmaktan çıkarak çekirdeğe katılmıştır.
Hangi sıralama sistemi için hangi işi yapmalıyım?
Önce rehberdeki tanımı okuyun, sonra o tanımın dokunduğu işi seçin: anlam sistemleri için net sayfa amacı, özgün içerik sistemleri için özgün katkı, güvenilir bilgi sistemleri için yazar ve kaynak şeffaflığı gibi. Haftada tek bir grup seçmek planı sade ve ölçülebilir tutar.
Sıralama sistemleri sayfa mı site mi bazında çalışır?
Rehbere göre sıralama sistemleri sayfa düzeyinde çalışacak şekilde tasarlanmıştır; ancak site genelindeki sinyaller ve sınıflandırıcılar da sayfaların anlaşılmasına katkı yapar. Bazı iyi site geneli sinyaller sitedeki her içeriğin yüksek sıralanacağı anlamına gelmez. Bu nedenle hem sayfa hem site kalitesi birlikte düşünülmelidir.
Bir sistemi hedeflersem sıralamam kesin yükselir mi?
Hayır. Rehber hiçbir sistem için sonuç vaadi vermez ve sistemleri nasıl "hedefleyeceğinizi" tarif etmez. Sistem bilgisi, yaptığınız işi doğru kavrama yardımcısıdır. Sıralama; rekabet, sorgu ve kullanıcı bağlamı gibi birçok etkene bağlıdır, bu yüzden sonuç öngörülemez.
Sonuç ve Sonraki Adım
Bu yazıdaki en değerli çıkarım, sistem listesinden bir sıralama formülü değil, bir çalışma düzeni çıkarmaktır. Hangi işin hangi sistemle ilişkili olduğunu rehberden okuyabiliyorsanız, haftalık planınız sağlam bir dayanağa oturur. Okuyamıyorsanız o iş, bu aşamada tahmine dayanıyor demektir ve sonraya bırakılabilir.
Plandaki işlerden biri yeni bir sayfa ya da yazı gerektiriyorsa, Akua Adforce'ta makale yazım hizmetlerine göz atabilirsiniz. Hizmeti seçip ödemeyi yapınca satıcı işi kabul eder; teslim bildirimi geldiğinde metni brief'inizle karşılaştırırsınız ve uyuşmayan noktalar için itiraz adımı mevcuttur. Hizmet, bir sıralama sonucu vaat etmez; yalnızca sipariş akışını sağlar.
Yorum Yaz
Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız. Giriş Yap