Son Güncelleme: 17 dk okuma

Video Altyazı ve Transkript: Erişilebilirlik ve SEO

Video Altyazı ve Transkript: Erişilebilirlik ve SEO

Video altyazısı ile transkript iki ayrı çıktıdır: altyazı konuşmayı ve anlamlı sesleri video akarken zamanlanmış metinle gösterir, transkript ise aynı bilgiyi sayfada baştan sona okunabilen düz metin olarak sunar. Erişilebilirlik tarafında WCAG, kayıtlı videodaki konuşma sesi için altyazıyı Level A düzeyinde ister; arama tarafında ise Google'ın video belgesinde altyazı ya da transkripte dair bir ifade yoktur. Bu nedenle ikisini de yayımlamanın gerekçesi sıralama vaadi değil, izleyicinin içeriğe ulaşabilmesi ve sayfanın metin olarak da anlaşılabilmesidir. Okuyucu kitlesi: video yayımlayan içerik editörleri, site sahipleri, SEO uzmanları ve geliştirici ekipleri.

Yorum ve öneri niteliğindeki cümleler "Uygulama önerisi" etiketiyle ayrılmıştır; etiketsiz cümleler kaynak sayfaların söylediğidir. Audio description, işaret dili ve canlı altyazı bu konunun dışındadır.

Altyazı ile transkript aynı şey değil

İki çıktı aynı ses kaydından üretilebilir, ama farklı sorunu çözer. Karıştırıldığında ya erişilebilirlik gereksinimi karşılanmış sanılır ya da gereksiz bir iş yükü ortaya çıkar. Önce her birinin ne olduğunu netleştirelim.

Altyazı: videoyla birlikte akan zamanlanmış metin

WCAG 2.2'nin 1.2.2 kriterine ait Understanding sayfası (yeni sekmede açılır) altyazıyı, ses kanalından gelecek bilginin metne dökülmüş hâli olarak anlatır. Altyazı yalnızca diyalogdan ibaret değildir; konuşan kişinin belirtilmesini ve içeriği anlamak için gereken konuşma dışı sesleri, örneğin anlamlı ses efektlerini de kapsar. Bir müzik ipucu ya da bir kapı çarpması hikâyeyi taşıyorsa, altyazıda yer almaları beklenir.

Altyazının ayırt edici özelliği zamanlamadır. Metin, videodaki sesle eş zamanlı görünür; izleyici hem görüntüyü hem de söyleneni aynı anda takip eder. Sesi kapalı izleyen biri için de, işitme engeli olan biri için de bu eş zamanlılık önemlidir. Aynı sayfa, altyazının videodaki ilgili bilgiyi kapatmaması gerektiğini de belirtir.

Transkript: sayfada baştan sona okunan metin

Transkript, WCAG'nin 1.2.1 kriterinde (yeni sekmede açılır) "zaman tabanlı medya için alternatif" kavramının içinde düşünülür: doğru sırayla dizilmiş, görsel ve işitsel bilginin metin açıklamalarını içeren bir belge. Yani transkript yalnızca söylenenleri değil, gerektiğinde ekranda olup biteni de aktarır. Zamanlama damgası taşımak zorunda değildir; okuyucu istediği yerden başlayabilir, sayfada arama yapabilir, ekran okuyucuyla ya da braille ekranla okuyabilir.

1.2.1 sayfası, metin alternatifinin yardımcı teknolojilerce sesli okunabileceğini, görsel gösterilebileceğini ve braille'e çevrilebileceğini söyler. Aynı sayfa, metnin zaman tabanlı olmayan içeriği aranabilir ve yeniden kullanılabilir kıldığını da yazar. Arama ile ilişki kurulabilecek resmî dayanak budur ve dikkatle okunmalıdır: ifade, metnin içeriği aranabilir kıldığıdır, bir sıralama avantajı değildir.

Açık altyazı ve kapalı altyazı

WCAG sözlüğü iki türü ayırır. Kapalı altyazı bazı oynatıcılarda açılıp kapatılabilir; açık altyazı ise kapatılamaz, örneğin doğrudan görüntünün içine işlenmiş metindir. 1.2.2 için yeterli teknikler arasında açık altyazı (G93) ve kapalı altyazı (G87) bulunur; kapalı altyazı için HTML track öğesi (H95) de listelenen yollardandır.

Uygulama önerisi: Altyazıyı görüntüye gömmek, dil seçimi gerektiğinde ya da metni sonradan düzeltmek istediğinizde zorluk çıkarır. Ayrı bir altyazı dosyası, hatayı videoyu yeniden işlemeden düzeltmenize izin verir. Bu tercih oynatıcınıza ve yayın araçlarınıza bağlıdır; WCAG iki yolu da kabul eder.

ÖzellikAltyazıTranskript
Nerede görünürOynatıcıda, video akarkenSayfada, videonun altında ya da ayrı bir bölümde
ZamanlamaSesle eş zamanlıZamanlama zorunlu değil
İçerikDiyalog, konuşan kişi, anlamlı seslerKonuşma ve gerektiğinde görsel bilginin metin açıklaması
WCAG ilişkisi1.2.2 (kayıtlı eş zamanlı medya, Level A)1.2.1 (yalnız ses ve yalnız video, Level A)
Okuyucu için kullanımİzlerken takipGöz gezdirme, arama, sonradan başvurma

Tablodaki ayrım bir hiyerarşi değildir. Altyazı transkriptin yerine geçmez, transkript de altyazının yerine geçmez. Sesli ve görüntülü bir videonun altyazıya ihtiyacı vardır; ayrıca sayfada okunabilir bir metin sunmak, okuyucuya ve içeriğin anlaşılabilirliğine hizmet eden ek bir katmandır.

WCAG'nin kayıtlı medya beklentileri

Kayıtlı yani canlı olmayan medyada beklentiler 1.2 başlığı altında toplanır. Altyazı ve transkripti ilgilendiren iki kriter burada işlenir. İkisi de Level A'dır; yani temel düzey olarak tanımlanmıştır.

1.2.2: Kayıtlı videoda altyazı

Kriterin metni kısadır: eş zamanlı medyadaki tüm kayıtlı ses için altyazı sağlanmalıdır; tek istisna, açıkça öyle etiketlenmiş bir metin için medya alternatifidir. Understanding sayfası amacı şöyle koyar: sağır ve işitme güçlüğü çeken kişilerin eş zamanlı medyayı izleyebilmesi.

Aynı sayfada zamana duyarlı içerik için bir not vardır. Yazarlar bazen içeriği altyazı hazır olana kadar geciktirmek ile bir süre altyazısız yayımlamak arasında kalabilir; sayfa, daha iyi altyazı araçlarının ve dağıtım akışlarının bu boşluğu zamanla azaltabileceğini belirtir. Bu, altyazısız yayını meşrulaştıran bir izin değildir. Kriterin gereksinimi aynıdır ve kararı yayın akışınızda önceden vermek, sonradan telaşa düşmekten iyidir.

1.2.1: Yalnız ses ve yalnız video

Bir podcast kaydı ya da görüntüsü olmayan bir konuşma, yalnız ses içeriğidir. 1.2.1 böyle bir içerik için eşdeğer bilgiyi sunan zaman tabanlı medya alternatifini ister; transkript bunun doğal biçimidir. Sessiz bir animasyon ya da anlatımsız ekran kaydı ise yalnız video içeriğidir ve ya metin alternatifi ya da eşdeğer bilgiyi anlatan bir ses kanalı gerektirir.

Understanding sayfası, yalnız video için ses kanalı sunmanın hem görme engeli olan hem de olmayan kullanıcıların içeriği birlikte gözden geçirmesine olanak verdiğini yazar. Sessiz ürün kullanım klipleri, ekran kayıtları ve sessiz işlem videoları bu gruba girer. "Ses yok, altyazı da gerekmez" düşüncesi burada yetmez, çünkü 1.2.1 farklı bir alternatif ister.

İstisnalar: sayfa metnini tekrar eden medya

1.2.2 sayfası bir ayrım yapar: medya yalnızca sayfadaki metinde zaten bulunan bilgiyi tekrar ediyorsa altyazı gerekmeyebilir. Sayfada verilen örnekler, bir yasal belgenin paragraflarını okuyan klipler ve bir kılavuzdaki parça yönlendirmesini gösteren kliptir; ikisi de sayfadaki metni yansıttığı için altyazısızdır.

Bu istisnayı kendi sitenize uygulamadan önce şunu sorun: video sayfadaki metinden fazlasını söylüyor mu? Söylüyorsa istisna işlemez. F75 hatası tam olarak bunu tanımlar: medyanın, sayfa metninden daha fazla bilgi içermesine rağmen altyazısız yayımlanması. Metne alternatif olarak sunulan eş zamanlı medyada ise F74 hatası, bu etiketin yapılmamasını başarısızlık sayar.

Sık görülen hata kodları

  • F8: Altyazının önemli diyalogu ya da ses efektlerini atlaması.
  • F75: Sayfa metninden fazla bilgi taşıyan medyanın altyazısız bırakılması.
  • F74: Metne alternatif olarak sunulan eş zamanlı medyanın bu şekilde etiketlenmemesi.
  • F30: Dosya adı ya da yer tutucu metin gibi gerçek alternatif olmayan içeriğin metin alternatifi sayılması.

Listedeki hataların ortak noktası, içeriğin varmış gibi görünüp işlevi yerine getirmemesidir. Otomatik üretilmiş bir metin yayına girmeden önce hiç kontrol edilmediyse F8 riski taşır. WCAG'nin 1.2.2 sayfası altyazının nasıl üretileceğini belirlemez; yalnızca sonuçta diyalogun ve anlamlı seslerin eksiksiz bulunmasını bekler.

Transkripti sayfada yayımlamanın arama ile ilişkisi

Burada iddiaları kaynağın söylediği kadarıyla tutmak gerekir. Video SEO konusunda dolaşan pek çok genelleme resmî bir belgeye dayanmaz.

Google'ın video belgesi ne diyor, ne demiyor

Google'ın video en iyi uygulamaları sayfası (yeni sekmede açılır); izleme sayfası (watch page), indeksleme gereksinimleri, küçük resim, video site haritası ve VideoObject yapılandırılmış verisini anlatır. Sayfada altyazı, alt başlık ya da transkript kavramlarını ele alan bir ifade yoktur. Dolayısıyla "transkript eklerseniz video sıralamanız yükselir" gibi bir sonuç bu belgeden çıkarılamaz.

Belgede öne çıkan noktalar şunlardır: videonun indekslenmiş bir izleme sayfasına gömülmesi ve başka öğelerin arkasına saklanmaması; geçerli ve kararlı bir küçük resim adresi; her video için ayrı ve benzersiz başlık ile açıklama. Ayrıca bir videoyu inceleyen blog yazısı, 360 derece videolu ürün sayfası ya da birkaç videoyu listeleyen kategori sayfası belgede izleme sayfası sayılmaz. Bu sayfalar yine de metin sonucu ya da video rozetli görsel sonucu olarak görünebilir.

Sayfadaki metin, sayfanın içeriğinin parçasıdır

Transkript sayfaya konulduğunda sayfanın metin içeriğine eklenir. Bu metin, videoyu izleyemeyen ya da izlemek istemeyen biri için de bir okuma yolu açar. WCAG 1.2.1 sayfasının "metin, zaman tabanlı olmayan içeriği aranabilir kılar" yönündeki ifadesi tam bu noktaya dayanır. Arama motoru bağlamında bundan çıkarılabilecek en güvenli sonuç, sayfanın videodaki konuyu metin olarak da barındırdığı ve bunun okuyucuya yaradığıdır.

Uygulama önerisi: Transkripti, sayfa içeriğini kopyalayan bir yığın olarak değil, okuyucuya hizmet eden bir bölüm olarak düşünün. Videonun konusunu özetleyen kısa bir giriş paragrafı, ardından açılır bir bölümde tam transkript, hem okunabilirliği hem de sayfanın amacını korur. İçeriğin uzun olması tek başına bir değer taşımaz.

VideoObject tutarlılığı

Google belgesi, yapılandırılmış verinin gerçek video içeriği ve diğer meta verilerle tutarlı olması gerektiğini söyler; her video için benzersiz küçük resim adresi, ad ve açıklama sağlanmasını ister. Bu kural altyazı ve transkript üretiminde de işe yarar: transkriptin konusu ile sayfa başlığı ve VideoObject açıklaması aynı videoyu anlatmalıdır. Videoyu güncellediğinizde metni de güncellemek bir tutarlılık işidir.

Google, işaretlemenin belirli bir video özelliğini garanti etmediğini de ayrıca yazar. Transkript için de bunu varsaymak gerekir: yayımlamak erişilebilirlik ve içerik kalitesi kararıdır, sonuç vaadi değildir.

SoruKaynağın verdiği cevapSonuç
Altyazı zorunlu mu?WCAG 1.2.2: kayıtlı eş zamanlı medyadaki ses için gerekli (Level A), istisnalarıylaErişilebilirlik gereği
Transkript zorunlu mu?WCAG 1.2.1: yalnız ses ve yalnız video için eşdeğer alternatif gerekliİçerik türüne göre
Altyazı ya da transkript video sıralamasını yükseltir mi?Google video sayfasında bu konuda ifade yokİddia edilmez
Metin içeriği aranabilir kılar mı?WCAG 1.2.1 faydalar bölümünde varOkuyucu ve içerik erişimi için değerli

Karar kuralı: Bir videoyu altyazı, transkript ya da ikisiyle sunmaya, önce içeriğin türüne, sonra sayfadaki rolüne bakarak karar verin. Konuşma içeren her kayıtlı video için altyazı; yalnız ses içeriği için transkript; sayfa metnini zaten tekrar eden klipler için istisna kontrolü. Aşağıdaki kontrol listesi bunu uygulamaya çevirir.

Transkripti sayfaya yerleştirmenin üç biçimi

Transkriptin sayfada nasıl durduğu, okuyucunun onu bulup bulamayacağını belirler. Kaynak sayfalar bir yerleşim biçimi dayatmaz; aşağıdakiler uygulama önerisidir ve her birinin bir bedeli vardır.

Videonun altında açılır bölüm

Transkript, başlıklı bir bölümün içinde, varsayılan olarak kapalı bir açılır alan olarak durur. Sayfa kısa kalır, ama okuyucunun bölümü fark etmesi için başlığın açık olması gerekir: "Transkripti göster" gibi bir düğme metni, tek başına "Detaylar" gibi bir etiketten daha anlaşılırdır. Düğme klavyeyle erişilebilir olmalı ve açık/kapalı durumunu yardımcı teknolojiye bildirmelidir.

Sayfanın gövdesinde düz metin

Transkript doğrudan sayfa içeriğinin parçası olur. Okuyucu için en erişilebilir biçimdir, çünkü ek bir etkileşim gerektirmez. Bedeli, uzun bir metnin sayfayı kalabalıklaştırmasıdır. Podcast ve söyleşi gibi video dışında asıl içeriğin kendisi konuşma olan sayfalarda bu seçenek mantıklıdır; ürün tanıtım videosu gibi kısa klipler için ise açılır bölüm daha dengelidir.

Ayrı bir sayfa

Transkript başka bir adreste yayımlanır ve video sayfasından bağlanır. Bu, videoyu izleyen kişi için bir tıklama ekler ve iki sayfanın birbirini nasıl desteklediğini yönetmeyi gerektirir. Google'ın video belgesi izleme sayfasının amacını tek bir videoyu göstermek olarak tanımlar; transkriptin ayrı bir sayfada durması, izleme sayfasının bu amacını bozmaz, ama okuyucu için ek bir adım demektir. Uygulama önerisi: ayrı sayfa seçeneğini yalnızca çok uzun, bölümlere ayrılmış konuşmalarda düşünün ve video sayfasında kısa bir özet ile transkripte açık bir bağlantı bırakın.

Üç biçimin ortak ilkesi aynıdır: transkript, videonun konuşulan ve anlatılan içeriğini yansıtmalı; başlığı ve bağlamı aynı sayfada anlaşılır olmalı. Biçimi seçerken sayfa yüklenme süresini de düşünün; çok uzun bir transkripti ilk ekranda tamamen yüklemek yerine sayfanın alt bölümünde sunmak, videonun ilk ekranda hızlı görünmesini destekler.

Dil sürümleri ve kalite kontrolü

Çok dilli bir sitede video tek bir dosya olabilir, ama altyazı ve transkript dil sayısı kadar çoğalır. Türkçe ve İngilizce gibi iki dilli bir yayında yapılması gerekenler şunlardır.

Her dil için ayrı altyazı ve transkript

WCAG 1.2.2 sayfasındaki bir not, altyazı biçim kurallarının dile göre değiştiğini söyler. Bu yüzden Türkçe altyazıyı İngilizce olandan çevirip aynı satır sayısı ve süreyle yapıştırmak yeterli değildir; her dil sürümünün okuma hızı ve satır kırılması kendi içinde gözden geçirilmelidir. Uygulama önerisi: her dil sürümünü, o dili anadili gibi bilen biri kontrol etsin.

Google'ın çok dilli site belgesi, sayfada tek bir dil kullanılmasını ve yan yana çeviri sunulmamasını ister. Bu ilkeyi transkripte uygulamak mantıklıdır: Türkçe sayfada yalnızca Türkçe transkript, İngilizce sayfada yalnızca İngilizce transkript. İki dili aynı bölümde art arda vermek sayfanın dil bütünlüğünü bozar. Dil sürümlerini birbirine bağlama işi ayrıdır ve Google'ın yerelleştirilmiş sürümler rehberinde anlatılır.

Otomatik üretim ve insan düzeltmesi

Otomatik altyazı araçlarının doğruluğuna dair kesin bir iddia kurulamaz, çünkü ne WCAG sayfaları ne de Google'ın video belgesi böyle bir doğruluk ölçüsü verir. Bilinen şey şu: WCAG, eksik diyalog ya da eksik anlamlı ses içeren altyazıyı F8 hatası olarak sayar. Dolayısıyla üretim yöntemi ne olursa olsun, yayından önce insan gözünün geçmesi gereken şey eksiksizliktir.

Uygulama önerisi: Otomatik çıktıyı taslak sayın. Özel adları, ürün adlarını, kısaltmaları ve sayıları listeleyen bir terim sözlüğü hazırlayın; düzeltmeleri bu sözlüğe göre yapın. Konuşan kişinin değiştiği yerleri işaretleyin. Anlam taşıyan sesleri, örneğin bir uyarı sinyalini ya da bir alkışı, köşeli parantezle belirtin.

Kalite kontrol listesi

Aşağıdaki liste yayımlamadan önce her video için uygulanabilir:

  • Diyalogun tamamı altyazıda var mı, eksik cümle kalmadı mı?
  • Konuşan kişi değiştiğinde bu belirtiliyor mu?
  • Anlam taşıyan konuşma dışı sesler yazılmış mı?
  • Altyazı, ekranda önemli bir bilgiyi kapatıyor mu?
  • Özel adlar, ürün adları ve sayılar doğru mu?
  • Her dil sürümü kendi dilinin altyazı kurallarına göre gözden geçirildi mi?
  • Transkript sayfada okunabilir, başlıklı ve aranabilir biçimde duruyor mu?
  • Yalnız ses ya da yalnız video içeriği için eşdeğer alternatif var mı?
  • Sayfa metnini tekrar eden klipler için istisna gerçekten sağlanıyor mu?
  • VideoObject başlığı, açıklaması ve küçük resmi videoyla tutarlı mı?

Yayın akışına ekleme

İyi bir kontrol listesi, kimin ne zaman yaptığı belli değilse işe yaramaz. Altyazı ve transkripti yayımlama sürecinin doğal bir adımı yapmak için sorumlulukları baştan dağıtmak gerekir.

Rol ve sorumluluk dağılımı

Küçük ekiplerde bir kişi birden çok rolü üstlenebilir; önemli olan adımların atlanmamasıdır. Bir olası dağılım şöyledir:

  1. İçerik editörü: video planı aşamasında senaryo ya da konuşma metnini hazırlar; böylece transkriptin kaynağı daha baştan vardır.
  2. Video üreticisi: kaydı teslim ederken altyazı dosyasını ve düzeltilmiş metni de teslim eder.
  3. Dil editörü: her dil sürümünü kendi dilinin kurallarına göre gözden geçirir.
  4. Geliştirici: oynatıcıya altyazı dosyasını bağlar, transkript bölümünü şablona koyar, VideoObject verisini sayfa içeriğiyle uyumlu tutar.
  5. SEO sorumlusu: izleme sayfasının indekslenebilirliğini, başlık ve açıklama benzersizliğini kontrol eder.

Uygulama önerisi: konuşma metnini önceden yazmak, sonradan ses kaydından transkript çıkarmaktan daha az düzeltme gerektirir. Doğaçlama konuşmalar için ise kayıttan sonra metni ayrıca düzeltme zamanı planlayın.

Örnek senaryo: bir mobilya atölyesinin montaj videoları

Örnek senaryo: Küçük bir mobilya atölyesi, her ürününün montajını anlatan kısa bir video yayımlıyor. Videolarda bir usta konuşuyor, arada vida sıkma ve düşük sesli uyarı bipleri duyuluyor. Atölyenin sitesi Türkçe ve İngilizce.

Atölye önce her video için konuşma metnini yazıyor, ardından altyazı dosyasını kaydın zamanlamasına göre hazırlıyor. Uyarı sesleri "[uyarı sesi]" biçiminde altyazıya giriyor, çünkü bu sesler montajda bir adımın tamamlandığını bildiriyor. Her ürün sayfasında video altında, başlıklı ve açılır bir transkript bölümü bulunuyor; bu bölüm adımları numaralı liste olarak da veriyor. İngilizce sayfada ise ayrı yazılmış İngilizce metin var, Türkçe metnin birebir çevirisi değil; çünkü İngilizce sayfanın okuyucusu farklı ölçü birimleri kullanıyor.

Bu süreç atölyenin yayın takvimini uzatıyor, ama montaj sırasında sesi kapatarak izleyen ya da işitme engeli olan müşteri de adımları takip edebiliyor. Atölye bir sıralama artışı beklemiyor; ölçeceği şey, destek taleplerinin türü ve sayfa üzerindeki kullanım davranışı.

Yayın sonrası bakım

Video güncellendiğinde altyazı ve transkript de güncellenmelidir; aksi hâlde sayfa, artık var olmayan bir sürümü anlatır. Sürüm değişikliklerini video adıyla birlikte bir kayıt dosyasında tutun. Altyazı dosyası yeniden yüklendiğinde oynatıcıda doğru dilin seçilip seçilmediğini kontrol edin.

Sayfa yapısı da önemlidir. Transkript başlıkları sayfanın başlık hiyerarşisini bozmamalıdır; bunun için başlık etiketlerinin H1-H6 düzeninde kullanımı rehberine bakabilirsiniz. Uzun transkriptlerin okunaklılığı için okunabilir içerik biçimlendirme ilkeleri uygulanabilir: kısa paragraflar, ara başlıklar ve liste kullanımı.

Videonun teknik görünürlüğü ve diğer kanallar

Altyazı ve transkript, videonun teknik görünürlüğünün yerine geçmez. İzleme sayfasının indekslenebilir olması, küçük resim adresinin kararlı olması ve video site haritası gibi konular video SEO ve YouTube rehberinde ele alınır; iki konu birbirini tamamlar. Konuşmacılı içerikleri başka sitelerde de yayımlıyorsanız, podcast, webinar ve konuk katılımlarıyla marka ve link kazanımı yaklaşımını kayıt ve metin hazırlığıyla birleştirebilirsiniz. Bir podcast ya da webinar kaydı, türüne göre 1.2.1 ya da 1.2.2 kapsamına girer; bu nedenle metin hazırlığı konuk katılımlarında da işe yarar.

Başlangıç için yedi adım

  1. Sitenizdeki kayıtlı videoları ve podcast kayıtlarını listeleyin; türünü işaretleyin: sesli video, yalnız ses, yalnız video.
  2. Her biri için hangi WCAG kriterinin geçerli olduğunu belirleyin: 1.2.2 ya da 1.2.1.
  3. Sayfa metnini tekrar eden klipleri ayırın ve istisnanın gerçekten geçerli olup olmadığını kontrol edin.
  4. Altyazı dosyası üretim yöntemini seçin ve düzeltme sorumlusunu belirleyin.
  5. Transkript şablonunu sayfa tasarımına ekleyin: başlık, açılır bölüm, dil bütünlüğü.
  6. VideoObject verisini sayfa içeriğiyle uyumlu hâle getirin.
  7. Yeni video yayımlama kontrol listesine altyazı ve transkript adımlarını kalıcı olarak yazın.

Yedinci adım en kolay atlananıdır; süreç yazılı değilse her yeni video bir istisna olur. Kalıcı bir kontrol listesi bu istisnayı ortadan kaldırır.

Uygulama önerisi: adımları bir sayfa şablonuna bağlayın. Yeni bir video sayfası oluşturulurken altyazı dosyası alanı ve transkript bölümü şablonda hazır bulunursa, eksik bırakmak için ayrıca bir karar vermek gerekir; bu da unutulma ihtimalini azaltır. Şablon boş alanı görünür kılıyorsa, editör eksik olanı yayından önce fark eder.

Altyazı ne zaman yeter, transkript ne zaman da gerekir?

Şu sırayı izleyin. Önce videoda ses var mı diye bakın. Ses ve görüntü birlikte varsa altyazı gerekir; sayfa metnini birebir tekrar eden klip istisnası dışında. Yalnız ses varsa transkript ya da eşdeğer metin alternatifi gerekir. Yalnız görüntü varsa metin alternatifi ya da eşdeğer bilgiyi anlatan ses kanalı gerekir. Sonuncusunda önemli olan, sessiz bir videoyu "altyazı gerekmez" diye geçmemektir.

Ardından ikinci soruyu sorun: Bu videoda anlatılan bilgi başka yerde sayfa metni olarak yok mu? Yoksa ve içerik uzunsa, altyazıya ek olarak transkript bölümü okuyucuya fayda sağlar. Bu ikinci adım WCAG gereği değil, uygulama önerisidir.

Üçüncü soru dil sürümleriyle ilgilidir: Sayfanın her dilinde altyazı ve transkript o dilde mi? Dördüncü soru güncellikle ilgilidir: Video değiştiyse metin de değişti mi? Bu dört soruyu cevapladığınızda eksik adım görünür hâle gelir.

Sık yapılan üç yanlış varsayım

Birincisi, "altyazı erişilebilirlik için, transkript SEO için" ayrımıdır. WCAG iki çıktıyı da erişilebilirlik sorunlarıyla ilişkilendirir ve Google'ın video belgesi ikisini de anmaz. İkincisi, "otomatik altyazı yeterlidir" ya da "yetersizdir" hükmüdür. Kaynaklarda bu yönde bir ölçü yoktur, ölçü eksiksizliktir. Üçüncüsü, "bir kez yapılır biter" düşüncesidir; video, dil ya da oynatıcı değiştiğinde altyazı ve transkript de yeniden gözden geçirilmelidir.

Standartlar ve Google belgeleri zaman içinde güncellenebilir. Uygulamadan önce W3C'nin ve Google'ın güncel sayfalarına bakın; düzey ve kriter ayrıntıları WCAG 2.2 Understanding sayfalarıyla uyumludur.

Sık Sorulan Sorular

Altyazı ile transkript arasındaki fark nedir?

Altyazı, videodaki konuşmayı ve anlamlı sesleri video akarken zamanlanmış metin olarak gösterir; transkript ise aynı bilgiyi sayfada baştan sona okunabilen düz metin olarak sunar. WCAG'de altyazı 1.2.2, metin alternatifi ise 1.2.1 kapsamında düşünülür. Biri diğerinin yerine geçmez.

Video transkripti yayımlamak SEO sıralamasını yükseltir mi?

Google'ın video en iyi uygulamaları sayfasında altyazı ya da transkript hakkında bir ifade yoktur, bu yüzden sıralama artışı vaat edilemez. WCAG 1.2.1 sayfası metnin içeriği aranabilir kıldığını söyler. Transkripti erişilebilirlik ve okuyucu yararı için yayımlayın, sıralama beklentisi için değil.

Sessiz bir ürün videosuna altyazı gerekir mi?

Konuşma yoksa altyazı yerine 1.2.1 devreye girer: yalnız video için ya metin alternatifi ya da eşdeğer bilgiyi anlatan bir ses kanalı gerekir. Video yalnızca sayfadaki metni tekrar ediyorsa istisna uygulanabilir, ama bunu her klip için ayrı ayrı kontrol edin.

Otomatik oluşturulan altyazı yeterli mi?

WCAG üretim yöntemini belirlemez, sonucun diyalogu ve anlamlı sesleri eksiksiz taşımasını bekler. Eksik diyalog ya da ses efekti F8 hatası olarak sayılır. Uygulama önerisi: otomatik çıktıyı taslak kabul edip yayından önce insan gözüyle düzeltin.

Her dil için ayrı altyazı ve transkript gerekir mi?

Uygulamada her dil sürümü kendi altyazı ve transkriptini taşımalıdır. WCAG sayfası altyazı kurallarının dile göre değiştiğini belirtir, Google'ın çok dilli site belgesi de her sayfada tek bir dil kullanılmasını önerir. Çeviriyi yapıştırmak yerine her sürümü kendi dilinde kontrol edin.

Altyazıyı videoya gömmek mi, ayrı dosya olarak sunmak mı daha iyi?

WCAG her iki yolu da kabul eder: açık altyazı kapatılamaz, kapalı altyazı oynatıcıda açılıp kapatılır. Ayrı dosya, düzeltme ve dil ekleme işini kolaylaştırır; bu bir uygulama önerisidir ve oynatıcı yeteneklerinize bağlıdır.

Sonuç

Altyazı ve transkript ayrı çıktılardır ve ikisi de içeriği izleyiciye ulaştırmak içindir. WCAG 1.2.2 kayıtlı videodaki ses için altyazıyı, 1.2.1 yalnız ses ve yalnız video için eşdeğer alternatifi ister; Google'ın video belgesi ise altyazı ya da transkript hakkında bir şey söylemez. Karar sırası şudur: içerik türünü belirleyin, ilgili kriteri uygulayın, her dil sürümünü kendi dilinde kontrol edin, sayfa metni ile VideoObject verisini tutarlı tutun ve süreci yayın kontrol listesine yazın. Hiçbir adım sıralama garantisi vermez; güncel sınırlar için W3C ve Google sayfalarına bakın.

Video metinlerini, makalelerini ve çok dilli sayfa içeriklerini bir editörle hazırlatmak isterseniz Akua Adforce'ta makale yazımı hizmetini inceleyebilirsiniz; kapsam ve koşullar ilgili ürün sayfasında yazılıdır.

0 Yorumlar

Bu yazı için henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız. Giriş Yap