Makale Schema İşaretlemesi: Article ve SSS Rehberi

Bir makaleyi yayınladıktan sonra arama motorlarına "bu sayfa bir makaledir, şu başlığı taşır, şu tarihte yayınlandı, şu kişi yazdı" bilgisini makine okunur biçimde vermek isteyebilirsiniz. Makale schema işaretlemesi tam olarak bu işe yarar. Doğru kurulduğunda sayfanın ne olduğunu netleştirir, yanlış kurulduğunda ise görünür içerikle çelişen bir etiket yığınına dönüşür.

Bu rehberde Article türlerini, alanların nasıl seçileceğini, tarih ve yazar bilgisinin doğruluğunu, SSS işaretlemesinin güncel durumunu ve test sürecini ele alıyoruz. Google'ın dokümanları zamanla değiştiği için ayrıntıları yayına almadan önce Search Central sayfalarından tekrar kontrol etmenizi öneririz.

Makale Schema İşaretlemesi Ne İşe Yarar

Yapılandırılmış veri, sayfadaki bilgileri ortak bir sözlükle (schema.org) etiketleme yöntemidir. Makale için bu, başlığı, yayın tarihini, yazarı ve görseli ayrı alanlar olarak bildirmek demektir. Arama motoru bu alanları sayfanın görünür metniyle karşılaştırarak içeriği daha doğru yorumlayabilir.

İşaretlemenin neyi sağlamadığını da baştan bilmek gerekir. Schema eklemek sıralamayı yükseltmez; Google yapılandırılmış verinin amacını sayfayı anlamaya yardım etmek ve uygun durumlarda arama sonucunda daha zengin gösterim için gerekli bilgiyi sunmak olarak tanımlar. Yani işaretleme bir sıralama sinyali değil, bir anlatım aracıdır.

Pratikte üç fayda beklenebilir:

• Netlik: Sayfanın bir makale olduğu, başlığın ve tarihin hangisi olduğu belirsizlik bırakmadan bildirilir.
• Tutarlılık: Aynı alanlar tüm yazılarda aynı şablonla üretildiği için hata oranı düşer.
• Denetlenebilirlik: Test araçları işaretlemenin sözdizimi hatalarını yakalar; ekip neyin bildirildiğini tek yerden görür.

Bu rehber içerik yazımını değil, yazılmış bir makalenin teknik olarak nasıl tanıtıldığını anlatır. Yazım tarafı için kurumsal web sitesi içerik yazımı rehberine bakabilirsiniz; burada metin hazır kabul edilir ve işaretleme katmanına odaklanılır.

Article Türleri ve Hangisi Seçilir

Google, makale işaretlemesi için schema.org'un üç türünü kabul ettiğini belirtir: Article, NewsArticle ve BlogPosting. Üçü de aynı alanlarla kullanılabilir; fark içeriğin niteliğindedir.

• Article: Genel makale türüdür. Rehber, analiz ve kurumsal yazılar için güvenli bir seçimdir.
• BlogPosting: Blog biçimindeki, günlük akışı olan yazılar için kullanılır.
• NewsArticle: Haber niteliğindeki yazılar içindir. Haber olmayan bir rehberi bu türle işaretlemek içeriği yanlış tanıtır.

Seçim yaparken kendinize şunu sorun: bu sayfayı bir okur nasıl tanımlar? Düzenli aralıklarla yayınlanan blog girdisi BlogPosting, genel bir bilgi rehberi Article, güncel bir olayı aktaran yazı NewsArticle sayılır. Kararsız kaldığınızda Article, kapsayıcı olduğu için tutarlı bir varsayılandır.

Bir noktayı atlamayın: türü bir kez seçtikten sonra tüm benzer yazılarda aynısını kullanın. Aynı sitede aynı nitelikteki yazıların bir kısmı Article, bir kısmı BlogPosting olursa şablon bakımı zorlaşır ve raporlama dağılır.

Küçük bir uygulama notu: aynı sitede hem blog yazıları hem de kalıcı rehberler varsa iki grubu ayrı şablonlarla işaretlemek zorunda değilsiniz. Tek bir Article şablonu kurup yalnızca değişen alanları (başlık, tarih, yazar, görsel) içerik yönetim sisteminden beslemek hem hata riskini hem bakım yükünü azaltır.

Zorunlu ve Önerilen Alanlar

Google'ın Article dokümanına göre zorunlu özellik yoktur; bunun yerine içeriğe uyan özellikleri eklemeniz istenir. Önerilen alanlar şunlardır:

• headline: Makalenin başlığı. Uzun başlıklar bazı cihazlarda kısaltılabileceği için kısa tutulması önerilir.
• image: Makaleyi temsil eden görsel. Tekrarlanabilir bir alandır.
• datePublished: İlk yayın tarihi ve saati.
• dateModified: En son değişiklik tarihi ve saati.
• author: Kişi veya kuruluş olabilir. Ad için author.name, kimliği tanımlayan sayfa için author.url kullanılır.

Alan listesi uzun görünse de her alanı doldurmak zorunda değilsiniz. Eksik ama doğru bir işaretleme, dolu ama yanlış bir işaretlemeden daha değerlidir. Bir bilgiyi sayfada göstermiyorsanız işarette de bildirmeyin.

Alan adlarını ve beklenen biçimleri sonraki bölümlerdeki örnek şablon tablosunda toplu halde görebilirsiniz. Şimdilik şu ayrımı aklınızda tutun: headline, image ve tarihler sayfanın kendisini, author ise sayfayı hazırlayanı anlatır.

Tarih, Yazar ve Görsel Bilgisinin Doğruluğu

Alanların çoğu hatayı bu üç başlıkta yapılır. Üçünde de ilke aynıdır: işaret, görünür içeriğin birebir yansıması olmalıdır.

Tarihler

Google tarihlerin ISO 8601 biçiminde verilmesini ve saat dilimi bilgisinin eklenmesini önerir. Saat dilimi yoksa Googlebot'un kullandığı saat dilimi varsayılır. Yayın tarihini yalnızca gerçek ilk yayın zamanı olarak yazın. dateModified alanını ise yazıda anlamlı bir değişiklik yaptığınızda güncelleyin; her küçük düzeltmede tarihi ileri almak okuru yanıltır.

Yazar

author.name alanına yalnızca kişinin adını yazın. Unvan, "Dr." gibi hitaplar, yayıncı adı veya "yazan" gibi ifadeler eklemeyin. author.url için yazarı tanıtan, sitenizde gerçekten var olan bir sayfa kullanın. Yazar yoksa ya da bilinmiyorsa kurgusal bir isim üretmeyin. Yazar güvenini anlatan geniş çerçeve için E-E-A-T ve backlink ilişkisi yazısına göz atın.

Görsel

Google, makaleyle ilgili bir görsel kullanılmasını, logo veya alt yazı yerine içeriği temsil eden bir görsel seçilmesini ister. Görsel adresi taranabilir ve dizinlenebilir olmalı, desteklenen bir biçimde sunulmalıdır. Farklı en boy oranlarında (16:9, 4:3, 1:1) yüksek çözünürlüklü görseller vermek önerilir.

SSS İşaretlemesi ve Güncel Sınırları

FAQPage işaretlemesi, bir sayfadaki soru ve cevapları makine okunur hale getirir. Bu bölüm en çok değişen konudur, bu yüzden dikkatle okuyun.

Google, Eylül 2023'te dokümanını güncelleyerek SSS zengin sonucunun yalnızca tanınmış, otoriter devlet ve sağlık sitelerinde gösterildiğini belirtmişti. Ardından Google'ın arama güncelleme günlüğünde, bu özelliğin 7 Mayıs 2026'dan itibaren aramada görünmeyeceği duyuruldu; Haziran 2026'da ise özelliğin dokümanı kaldırıldı. Yani SSS işaretlemesi her sitede zengin sonuç üretmez; Google'ın duyurusuna göre artık bu görünüm hiç gösterilmiyor.

Bu durumda SSS işaretlemesi için üç karar mümkündür:

1. Eklemeyin: Amacınız yalnızca Google'da zengin görünümse bu işaretleme sizin için karşılık üretmez.
2. Mevcut işaretlemeyi bozmayın: Sitenizde zaten doğru çalışan bir FAQPage varsa görünür SSS ile uyumlu kaldığı sürece kaldırmak zorunda değilsiniz, ancak bir fayda beklememelisiniz.
3. Görünür SSS bölümünü koruyun: İşaretleme olsun veya olmasın, okura soruları açıkça cevaplayan bir bölüm sunmak değerini korur.

Önemli olan şudur: SSS işaretlemesi zengin sonuç vaat eden bir yöntem olarak sunulmamalıdır. Başka sistemlerin bu işareti nasıl kullandığı konusunda kesin bir iddia da kurulmaz.

JSON-LD Yerleşimi ve Görünür İçerikle Uyum

Google, yapılandırılmış veri için JSON-LD biçimini önerir. Bu biçim, HTML'in içine karıştırılmak yerine sayfada ayrı bir script bloğu olarak durur; bu yüzden şablona eklemesi ve bakımı kolaydır.

Yerleşim konusunda dikkat edilecek noktalar şunlardır:

• Blok, makale sayfasının head veya body bölümüne eklenebilir; önemli olan sayfanın kendisini anlatmasıdır.
• Her makale sayfası kendi işaretini taşımalıdır. Liste veya kategori sayfasına tek bir makalenin işaretini koymayın.
• İşaretlenen her değer sayfada görünür olmalıdır. Başlık, tarih ve yazar adı okurun gördüğü metinle eşleşmelidir.
• Değerler şablondan otomatik üretiliyorsa şablon, yayın sisteminin gerçek verisini okumalıdır; elle kopyalanan sabit değerler zamanla eskir.

Görünür içerikle uyum ilkesi, işaretlemenin en önemli güvenlik kuralıdır. Sayfada olmayan bir yazarı, okurun göremeyeceği bir SSS'yi veya gerçek olmayan bir yayın tarihini işaretlemek Google'ın yapılandırılmış veri yönergelerine aykırıdır ve sayfanın zengin sonuç uygunluğunu riske atar.

Test Aracıyla Doğrulama

İşaretlemeyi yayına almadan önce iki katmanda test edin. Birincisi sözdizimidir: JSON bloğu geçerli mi, tırnaklar ve virgüller doğru mu? Schema.org'un doğrulayıcısı bu açıdan genel bir kontrol sağlar. İkincisi Google'ın tarafıdır: Rich Results Test aracı, sayfanın Google'ın desteklediği özellikler için uygun olup olmadığını gösterir.

Yayından sonra Search Console'daki gelişmiş sonuç raporlarını izleyin. Bu raporlar, Google'ın taradığı sayfalarda bulduğu hata ve uyarıları listeler. Raporda eksik alan uyarısı görmeniz her zaman bir yanlışlık anlamına gelmez; önerilen alanların eksikliği uyarı olarak gösterilebilir.

Test sırasında şu kontrol sırasını izleyin:

1. JSON'un geçerli olduğunu doğrulayın.
2. Tür ve alan adlarının yazımını kontrol edin.
3. Tarihlerin ISO 8601 biçiminde ve saat dilimiyle verildiğini doğrulayın.
4. Başlık, yazar ve tarihin sayfada görünür olduğunu elle karşılaştırın.
5. Görsel adresinin açıldığını ve engellenmediğini doğrulayın.

Bir araçtan geçmek, işaretlemenin doğru olduğunun kanıtı değildir; araçlar yalnızca biçimi ve desteklenen kuralları denetler. Anlam kontrolü insana kalır.

Bir yazıyı güncellediğinizde işaretlemeyi de gözden geçirmeyi alışkanlık edinin. Başlık değiştiyse headline, görsel değiştiyse image, anlamlı bir revizyon yapıldıysa dateModified alanı birlikte yenilenmelidir. Aksi halde sayfa ile işaret arasındaki fark her güncellemede biraz daha açılır.

Sık Yapılan İşaretleme Hataları

Aşağıdaki hatalar özellikle şablon tabanlı sitelerde tekrar eder:

• Tüm sayfalarda aynı tarih: Şablona sabit bir tarih yazılması, her makalenin aynı günde yayınlandığını bildirir.
• Yanlış yazar: Yayıncı adının veya genel bir "Editör" ifadesinin yazar adı olarak girilmesi.
• Kırık veya engelli görsel adresi: Robots kuralıyla engellenen ya da giriş isteyen bir görselin işaretlenmesi.
• Görünmeyen içerik: Sayfada yer almayan soru, cevap veya puanın işarete eklenmesi.
• Mükerrer işaret: Eklenti ve tema tarafından aynı makale için iki ayrı Article bloğu üretilmesi.
• Güncellenmeyen dateModified: Yazı yenilendiği halde alanın eski kalması veya her ziyarette otomatik değişmesi.

Bu hataların ortak nedeni, işaretlemenin içerikten kopuk bir ek olarak görülmesidir. İşaretlemeyi yayın sürecinin parçası yapın: başlık, tarih, yazar ve görsel alanı doldurulmadan makale yayınlanmasın. Başlık ve meta açıklama hazırlığı için başlık ve meta açıklama rehberini, brief aşamasında hangi alanların toplanacağı için içerik brief'i hazırlama yazısını kullanabilirsiniz.

Örnek Şablon: Makale Schema Alan Kontrol Tablosu

Şöyle bir durumu düşünün: kurgusal bir mutfak gereçleri mağazası blogunda yeni bir rehber yayınlıyor ve şablon sorumlusu işaretlemeyi yayından önce kontrol etmek istiyor. Aşağıdaki tablo, her alan için neyin kontrol edileceğini gösterir. Tüm girdiler kurgusaldır.

Örnek şablon: makale schema alan kontrol tablosu

Tabloyu şablon sorumlusu, editör ve geliştirici ortak kullanabilir. Her satır için "evet" cevabı alınmadan makale yayına çıkmaz. Bu basit kapı, yayın sonrası düzeltme ihtiyacını belirgin biçimde azaltır. Tabloya kendi sitenizin ek alanlarını ekleyebilirsiniz; yalnızca sayfada görünür bilgiyi bildirdiğinizden emin olun.

Sıkça Sorulan Sorular

Schema eklemek sıralamayı yükseltir mi?

Hayır, yapılandırılmış veri bir sıralama artırıcı olarak sunulamaz. Amacı sayfanın içeriğini makine okunur biçimde tanıtmaktır. Sıralamayı içeriğin kalitesi, alaka ve diğer birçok etken belirler.

FAQ işaretlemesi her sitede zengin sonuç verir mi?

Hayır. Google 2023'te SSS zengin sonucunu tanınmış devlet ve sağlık siteleriyle sınırladı; güncelleme günlüğüne göre özellik Mayıs 2026'dan itibaren aramada gösterilmiyor. Güncel durumu Search Central dokümanlarından kontrol edin.

Article ile BlogPosting arasında fark var mı?

BlogPosting, Article'ın blog yazısına özel alt türüdür ve Google ikisini de kabul eder. Alanlar aynıdır. Blog biçimindeki yazılarda BlogPosting, genel rehberlerde Article seçebilirsiniz; önemli olan tutarlı kullanmaktır.

Görünmeyen içeriği işaretlemek sorun olur mu?

Evet, risk yaratır. İşaretlenen bilgi sayfada okura görünmelidir. Görünmeyen soru, yazar veya puan bildirmek Google'ın yapılandırılmış veri yönergeleriyle çelişir ve sayfanın zengin sonuç uygunluğunu etkileyebilir.

JSON-LD mi Microdata mı tercih edilmeli?

Google yapılandırılmış veri için JSON-LD'yi önerir. Microdata da geçerli bir biçimdir ancak HTML içine gömüldüğü için bakımı zordur. Yeni bir kurulumda JSON-LD seçmek genellikle daha pratiktir.

İşaretleme hatası uyarısı gelirse ne yapmalıyım?

Önce uyarının hata mı, yoksa önerilen alan eksikliği mi olduğunu ayırın. Hataları test aracında yeniden üretip şablonda düzeltin, ardından Search Console'dan doğrulama isteyin. Uyarıları görünür içerikle uyumu bozmadan, gerçek bilgiyle giderin.

Sonuç ve Sonraki Adım

Makale schema işaretlemesi küçük ama düzenli bir teknik hazırlıktır: doğru türü seçin, yalnızca gerçek ve görünür bilgiyi bildirin, tarihleri ISO 8601 ile saat dilimli yazın, yazar alanını temiz tutun ve SSS işaretlemesinden zengin sonuç beklemeyin. Sonra aracıyla test edip Search Console'dan izleyin.

İşaretleme ancak güçlü bir metin üzerinde değer taşır. Sitenize yayınlanacak makalelerin yazımı için SEO makale yazımı rehberini okuyabilir, yapay zeka aramalarında marka görünürlüğünü marka atfı için tanıtım yazısı yazısında inceleyebilir, yazıyı bir uzmana yaptırmak istiyorsanız da makale yazımı hizmet sayfamıza göz atabilirsiniz.